ေက်ာက္စိမ္းၿမိဳ႕ေတာ္တံခါး၀ မိုးေကာင္း သီတင္းကၽြတ္
ေက်ာက္စိမ္းၿမိဳ႕ေတာ္တံခါး၀ မိုးေကာင္း သီတင္းကၽြတ္
ေဆာင္းပါး
EPN
မိုးေကာင္း၊ ေအာက္တိုဘာ ၁၃
- ကခ်င္ျပည္နယ္အတြက္သာမက ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးက ေက်ာက္စိမ္းၿမိဳ႕ေတာ္ ဟု သိၾကေသာ ဖားကန္႔ၿမိဳ႕သို႔ ဝင္ထြက္သြားလာရာ ၁၉၉၀ႏွစ္မ်ား ပတ္ဝန္းက်င္ကလြန္စြာမွ စည္ကားခဲ့သည့္ "ေက်ာက္စိမ္း တံခါးဝ"ျဖစ္ခဲ့ေသာ ၿမိဳ႕သည္ကုန္လြန္ခဲ့ေသာ အခ်ိန္မ်ားေလာက္ မစည္ကားေနေသာ္လဲ ယဥ္ေက်းမႈဓေလ့ မ်ားကေတာ့ျဖင့္ ရွင္သန္ေနဆဲျဖစ္သည္။
- ေရၾကည္ရာ ျမက္ႏုရာထြက္ခြာသြားၾကေသာ္လည္း ေပ်ာ္ရႊင္စြာျဖတ္သန္းခဲ့ၾကေသာ အခ်ိန္မ်ားကို ျဖင့္ ေရာက္ရာေနရာမွ လြမ္းဆြတ္တသေနၾကၿမဲျဖစ္သည္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ ၿမိဳ႕နယ္တိုင္းတြင္ လူမ်ိဳး ဘာသာမတူေပါင္းစည္းေနထိုင္ၾကၿပီး သူ႔ရိုးရာသူ႔ဓေလ့ သူ႔ပြဲေတာ္ျဖင့္ ခမ္းနားစြာက်င္းပျခင္းမ်ားစြာ ရွိေနၾကေသာ ပြဲေတာ္မ်ားအနက္မွမတူ ခမ္းနားေသာ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕ သီတင္းကၽြတ္ပြဲေတာ္အေၾကာင္း သိမွီ သမ်ွ ေလ့လာမိသည္။
- မိုးေကာင္းၿမိဳ႕နယ္သည္ ေဘးပတ္လည္တြင္ ေတာင္တန္းမ်ား ပတ္လည္ဝိုင္းရံထားၿပီး ဒယ္အိုး ပံုသ႑ာန္ပံုစံျဖစ္၍ ေျမျပင္အေနအထားမွာ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ၄၇၀.၇၆၅ေပ အထက္တြင္ တည္ရွိသည္။
- မိုးေကာင္းၿမိဳ႕နယ္ တစ္ခုလံုးတြင္ ပူအိုက္ရာသီဥတုျဖစ္ကာ ေက်းရြာအုပ္စု ၃၆အုပ္စု ရွိၿပီး ေက်းရြာ ေပါင္း ၇၉ရြာျဖင့္ ဖဲြ႕စည္းထားသည္။ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕သည္ ျမစ္ႀကီးနား-ေရႊဘိုၾကား ျပည္ေထာင္စု လမ္းမႀကီး ေပၚ၌ တည္ရွိကာ ျမစ္ႀကီးနားဘက္မွလာပါက ၿမိဳ႕အ၀င္တြင္ မိုးေကာင္းတံတားႀကီးကို ခန္႔ျငားစြာ ေတြ႕ျမင္ ရေပသည္။
- ယင္းၿမိဳ႕တြင္ တုိင္းရင္းသားေပါင္းစံုေနထိုင္ၾကၿပီး အဓိက စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းကို လုပ္ကိုင္ၾက၍ ေက်ာက္မ်က္ရတနာေရာင္း၀ယ္ေရးကိုလည္း လုပ္ကိုင္ၾကသည္။
- ထို မိုုးေကာင္းျမိဳ႕ကုိ ယခင္က မိန္းေကာင္းဟု သ်ွမ္းဘာသာ စကားျဖင့္မွတ္တမ္းထားရွိပါသည္။ မိန္းသည္ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဟုအဓိပၸါယ္ရၿပီး ေကာင္းမွာ စည္ ဟုအဓိပၸါယ္ ရသျဖင့္ မိန္းေကာင္းသည္ "စည္ၿမိဳ႕ေတာ္" ဟုအဓိပၸါယ္ရသည္။ ကာလၾကာ လာေသာအခါ မိန္းေကာင္းမွ မုိးေကာင္းဟုေခၚတြင္ လာျခင္းျဖစ္သည္။ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕ကို ေလးႀကိမ္ ေလးေနရာ ေျပာင္း၍တည္ခဲ့ေၾကာင္း မွတ္တမ္းမ်ားအရ သိရသည္။
- ေရွးလူႀကီးမ်ား၏ ေျပာၾကားခ်က္ဆက္စပ္ညႇိႏႈိင္းမႈအရ ပထမ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕၏တည္ေနရာမွာ ပူကမ္းၿမိဳ႕ ေခၚေသာ ကားမုိင္းၿမိဳ႕ျဖစ္သည္။ ဒုတိယ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕၏တည္ေနရာမွာ ကားမုိင္းၿမိဳ႕အနီး ပတ္ေလွာ္ေနရာျဖစ္သည္ ဟုဆုိပါသည္။ တတိယ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕၏တည္ေနရာသည္ ယခုၿမိဳ႕ေဟာင္းေနရာ ျဖစ္ၿပီး၊ ေစာ္ဘြားႀကီး ခြန္ေကာင္းဆုိင္း ကတည္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၿမိဳ႕အမည္မွာ “မိန္းေကာင္းဆုိင္း”ျဖစ္သည္။ ေက်ာင္းကန္ ပုထုိးမ်ားျဖင့္ထင္ရွားၿပီး ဘာသာ သာသနာ ေရာင္၀ါ ထြန္းလင္းခဲ့သည္။ စတုတၳ မုိးေကာင္းၿမိဳ႕ကုိ ေကာဇာ(၁၁၅၃)ခုႏွစ္ နတ္ေတာ္လဆန္း (၁၂)ရက္၊ အဂၤါေန႔ နံနက္ အာရုဏ္တက္ ခ်ိန္တြင္ ၿမိဳ႕ေဟာင္း ေစာ္ဘြားႀကီး၏သား ေစာက္ေမာင္ဆုိင္ မွနန္႔ရင္းေခ်ာင္းႏွင့္ နန္႔ေကာင္းေခ်ာင္း ဆုံရာတြင္ ၿမိဳ႕စတင္ တည္ခဲ့သည္။ “အိမ္ေအာက္ျမစိမ္း မုိးေကာင္းကိန္း” ဟု မုိးေကာင္းၿမိဳ႕တည္ ေကာဇာ သကၠရာဇ္ (၁၁၅၃)ခုႏွစ္ကုိ မွတ္သားရ လြယ္ကူေစရန္ ေရးထိုးထားခဲ့သည္။ လက္ရွိမိုးေကာင္းၿမိဳ႕သည္ စတုတၳမိုးေကာင္းျဖစ္ၿပီး ၿမိဳ႕သက္တမ္းမွာ ႏွစ္ရာေက်ာ္ၿပီျဖစ္သည္။
- ၿမိဳ႕တည္နန္းတည္တစ္ပါတည္း တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ့ေသာ "ၿမိဳ႕နာမ္ေစတီ"သည္ ယေန႔တိုင္ ၿမိဳ႕လယ္တြင္ သပၸါယ္စြာ တည္ရွိေနသည္။
- "မထိုးရာဇဝင္ မတင္ေကာဇာ ထိုၿမိဳ႕ရြာ ၿမိဳ႕ရြာမဆိုအပ္" ဟူေသာစကားအရ ရာဇဝင္သမိုင္း ရွည္လ်ားစြာ တည္ရွိေနေသာ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕၏ သီတင္းကၽြတ္သည္လည္း ခမ္းနားပါသည္။ ေရွးဘိုးဘြား လက္ထက္မွ လက္ဆင့္ကမ္းခဲ့ေသာ ႏွစ္လိုဖြယ္ယေန႔တိုင္ဓေလ့မွာ သီတင္းကၽြတ္လျပည့္ည ဆီမီးပူေဇာ္ၿပီး ခ်ိန္မွစ၍ သီတင္းကၽြတ္လျပည့္ေက်ာ္(၅)ရက္ေန႔ထိ တစ္ၿမိဳ႕နယ္လံုး ပါဝင္ဆင္ႏႊဲၾကျခင္းျဖစ္သည္။ သီတင္းကၽြတ္ၿမိဳ႕ေပၚ ကန္ေတာ့ပထမေန႔တြင္ ၿမိဳ႕ေပၚရွိ ဒါကာ/ဒါကာမမ်ားမွ ေက်ာင္းတိုက္(၂၂)တိုက္ႏွင့္ ေစတီကိုးဆူသို႔ အုန္းငွက္ေပ်ာပြဲမ်ားျဖင့္ သြားေရာက္ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ၾကကာ ေက်ာင္းတိုက္တိုင္းမွ ျပန္လည္ ဧည့္ခံေသာ အေကၽြးအေမြးမ်ားကို အစုအဖြဲ႕လိုက္ ကန္ေတာ့စားေသာက္ၾကသည္မွာ ေပ်ာ္စရာ အတိ ျဖစ္သည္။
- “ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ မိုးေကာင္းတစ္ခုပဲ ဒီလိုဓေလ့ရွိမယ္ထင္ပါတယ္။ ငယ္ငယ္ထဲကခုထိလည္း ေကာင္းတုန္းဘဲ။ ငယ္တုန္းကသူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ လည္တယ္။ ခုေတာ့မိသားစုနဲ႔ေပါ့ဗ်ာ။ ၇ ေက်ာင္း ေလာက္လည္းစားၿပီးၿပီ။ ထပ္လည္ဦးမွာပဲ။ အရမ္းေပ်ာ္စရာေကာင္းတယ္" ဟု အလယ္ရပ္ကြက္ေန ကိုမိုးေက်ာ္က ေျပာသည္။
- ဖါးကန္႔ၿမိဳ႕မွ ေခတၱအလည္လာေရာက္ေသာ မသင္းသင္းလိႈင္ထြန္းမွလည္း "မိသားစုနဲ႔ဘုန္းႀကီး ကန္ေတာ့ရင္း ေလ်ွာက္လည္စားေနတာေလ။ ေမာလြန္းလို႔ခဏနားေနတာ။ အရမ္းေပ်ာ္စရာေကာင္းတယ္ ေနာ္" ဟု ေျပာသည္။
- ထို႔ေၾကာင့္ လျပည့္ေက်ာ္တစ္ရက္ေန႔သည္ "ၿမိဳ႕ေပၚကန္ေတာ့ေန႔" ဟု ေရွးဘိုးဘြားလက္ထက္မွ စ၍ သတ္မွတ္ထားသည္။ ဝန္ထမ္းဘဝျဖင့္ ေျပာင္းေရႊ႕ရင္းနယ္စံုခဲ့ေသာ ဦးရဲရင့္မွ "ဒီတစ္ေက်ာင္း စားပီးရင္ ေနာက္တစ္ေက်ာင္းသြားရင္လည္း ဒီအတိုင္းဘဲေကၽြးတာဘဲလား။ ဘယ္သူကေကၽြးတာလဲ။ ဘယ္ၿမိဳ႕မွာမွ မႀကံဳဘူးတဲ့ဓေလ့ဘဲ" ဟု အ့ံၾသစြာျဖင့္ အေမးကို "ႀကိဳက္တဲ့ေက်ာင္းတက္စားပါဗ်။ ဒီလိုဘဲလာသမ်ွ အယုတ္အလတ္အျမတ္ေကၽြးေနတာပါ။ သီတင္းကၽြတ္မတိုင္ခင္ တစ္လေလာက္ထဲက သီတင္းကၽြတ္ ဘယ္ေက်ာင္းအေကၽြးအေမြးအတြက္ပါရွင့္/ခင္ဗ်ာ အလွဴခံၾကတာ လွဴတဲ့သူေတြကလဲ မျငဴ စူဘဲ လွဴၾကပါတယ္ဗ်။ တစ္ၿမိဳ႕လံုးရဲ႕ အလွဴေလ" ဟု ျပန္ေျဖရေလသည္။
- လျပည့္ေက်ာ္ႏွစ္ရက္ေန႔ ဒုတိယေန႔ေတာကိုးရြာျဖစ္ေသာ သံလမ္းအေရွ႕(၄) ရြာသံလမ္းအေနာက္ (၅)ရြာမွ တပည့္ဒါကာ ဒါကာမမ်ားက ၿမိဳ႕ေပၚေက်ာင္းတိုက္မ်ားရွိ ဆရာေတာ္သံဃာေတာ္မ်ားကို လာေရာက္ကန္ေတာ့ၾကကာ ေက်ာင္းတိုက္မ်ားမွလည္း အေကၽြးအေမြးမ်ားျဖင့္ ျပန္လည္ဧည့္ခံၾကသည္။ ေက်းရြာမ်ားမွ ေထာ္လာဂ်ီ၊ တုန္ဖုန္း၊ ဆိုင္ကယ္၊ ကားမ်ားျဖင့္ ရြာလံုးကၽြတ္လာေရာက္ကန္ေတာ့ၾကသည္။
- "ကားဆိုင္ကယ္ေတြ မေပၚခင္တုန္းက ေျခလ်င္တရြာလံုးအတန္းလိုက္ ေလ်ွာက္လာၾကတာဗ်။ ဘယ္ေလာက္ ေပ်ာ္စရာေကာင္းမလဲ စဥ္းစားသာၾကည့္ပါဗ်ာ" ဟု ေအာင္မဂၤလာရြာမွ အကိုႀကီးကဆိုသည္။
- ထို႔ေၾကာင့္ လျပည့္ေက်ာ္ႏွစ္ရက္ေန႔သည္ "ေတာကိုးရြာကန္ေတာ့ေန႔"ျဖစ္သည္။ ေက်ာင္းတိုင္းမွာ တရားနာႏိုင္ဖို႔ ေနေနသာသာ သီလေတာင္ ေက်ာင္းတိုင္းတက္မယူႏိုင္ပါဘူးဗ်ာ။ ကန္ေတာ့စရာ ေက်ာင္းကလဲမ်ား။ ေကၽြးတဲ့စားစရာအစံုလဲ စားခ်င္ေတာ့တစ္ေက်ာင္းစားၿပီးတစ္ေက်ာင္း သြားတာဘဲ" ဟု ရြာဘက္မွ လာကန္ေတာ့သူ ဦးလြင္မ်ိဳးမွ ဆိုသည္။
- လျပည့္ေက်ာ္(၃) ရက္ေန႔တြင္ သံလမ္းအေရွ႕ဘက္ျခမ္းရွိ ေက်းရြာ(၄)ရြာႏွင့္ သမိုင္းဝင္ေရႊဝက္တိုး ဘုရားသို႔ ၿမိဳ႕ေပၚမွ ကား၊ ဆိုင္ကယ္၊ ေထာလာဂ်ီ၊ တုန္ဖုန္းစသည္တို႔ႏွင့္ အစုအဖြဲ႕လိုက္ သြားေရာက္ ကန္ေတာ့ရင္း ေက်းရြာေက်ာင္းမ်ားမွ ေကၽြးေမြးေသာ အစားအေသာက္မ်ားကို တစ္ေပ်ာ္တစ္ပါး စားသံုး ၾကကာ မိတ္သစ္ေဆြသစ္ ရရွိသူမ်ားလည္း ရွိသည္။
- ထို႔ေၾကာင့္ လျပည့္ေက်ာ္(၃)ရက္ေန႔သည္ "သံလမ္းအေရွ႕ျခမ္းရြာကန္ေတာ့ေန႔"ျဖစ္သည္။ လျပည့္ ေက်ာ္(၄)ရက္ေန႔သည္ သံလမ္းအေနာက္ျခမ္းေက်းရြာမ်ားႏွင့္ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕ေဟာင္းရွိ ဘုန္းေတာ္ႀကီး ေက်ာင္းသို႔ ၿမိဳ႕ထဲလူမက်န္ရစ္ေလာက္ေအာင္ သြားေရာက္ကန္ေတာ့ၾကရာ ေက်းရြာေက်ာင္းမ်ားမွ ေကၽြးေမြးေသာ အစားအေသာက္မ်ားကို တခုတ္တရစားသံုးၾကသည္။
- မေမ့ႏိုင္ဖြယ္ရာ ရြာဟင္းထမင္းမွာ မ်ွစ္ခ်ဥ္ႏွင့္ ဝက္သား၊ ဘာလေခ်ာင္ေၾကာ္၊ ေတာအုန္းဟင္းရည္၊ မယ္ဇလီဖူးဟင္းခ်ိဳရည္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လျပည့္ေက်ာ္(၄)ရက္ေန႔သည္ "သံလမ္းအေနာက္ျခမ္း ေက်းရြာမ်ား ကန္ေတာ့ေန႔" ျဖစ္သည္။
- လျပည့္ေက်ာ္(၅)ရက္ေန႔ ေနာက္ဆံုးေန႔သည္ ေတာေရာၿမိဳ႕ေပၚရွိ ဒါယိကာ/ဒါယိကာမမ်ားမွ ေဝဘူလေတာင္ေပၚရွိ ဘုရားမ်ားကို ဖူးေမ်ွာ္ကန္ေတာ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕ ၁၃၇၉-ခု၊ သီတင္းကၽြတ္လျပည့္ေက်ာ္(၅)ရက္၊ (၁၀.၁၀.၂၀၁၇) ဘုန္းႀကီးကန္ေတာ့ ေနာက္ဆံုးရက္ကို ေဝဘာရ ေဝဘူလေတာင္တြင္ ေတာေရာၿမိဳ႕ပါ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာကို ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ျခင္း၊ ေတာင္ေျခ က်ားျဖဴေတာရေက်ာင္း၊ အလိုေတာ္ျပည့္ဓါတ္ေပါင္းစုေစတီ၊ ပုေလြေတာင္ရိုးတြင္ တည္ထားေသာ ေရႊတိဂံုပံုတူဘုရား၊ တပ္ဦးေက်ာင္း၊ ေတာင္ေပၚရွိေစတီငယ္မ်ား ဖူးေမွ်ာ္ကန္ေတာ့ျခင္းကို မိသားစုလိုက္၊ အဖြဲ႕လိုက္ လာေရာက္ကာ တစ္ေပ်ာ္တစ္ပါးေတာင္ေပၚတက္ေရာက္၍ ေစတနာရွင္မ်ားမွ ဧည့္ခံေသာ အာဟာရမ်ားကို စားေသာက္ကာ ေတာင္ေျခတြင္ အနားယူအပန္းေျဖၿပီး တစ္ေန႔တာကုန္ဆံုးေစပါသည္။
- ေတာင္ေပၚေတာင္ထိပ္က ၾကည့္လိုက္လ်ွင္ႏွင္းျမဴဝိုင္း၍ ရႈတိုင္းညိဳေမွာင္ေနေသာ လြယ္ဂ်ယ္ ေတာင္ႏွင့္ နန္႔ရင္းနန္႔ေကာင္းေခ်ာင္းသည္ လြမ္းေမာစရာအတိ။ ျမစ္ေခ်ာင္းတို႔ မည္သည့္အမ်ားအားျဖင့္ ေျမာက္မွေတာင္သို႔ စီးဆင္းၾကေသာ္လည္း နန္႔ရင္းေခ်ာင္းကေတာ့ျဖင့္ ေတာင္ဘက္မွေျမာက္ဘက္သို႔ စီးဆင္းေလသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့မ်ားကို ထိန္းသိမ္းၾကရင္း ဤမည္ေသာ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕၌ ေျပာင္းျပန္စီးေသာ ေခ်ာင္းတစ္စင္းရွိေလသည္ဟူ၍သာ တင္စားခ်င္ပါေတာ့သည္။
- ထို႔ေၾကာင့္ လျပည့္ေက်ာ္(၅)ရက္ေန႔ထိ ယေန႔ထက္တိုင္ ႏွစ္လိုဖြယ္္္ဓေလ့ဆန္းနဲ႔ မိုးေကာင္းၿမိဳ႕ သီတင္းကၽြတ္ကို (၅)ရက္တိုင္ အစဥ္အလာမပ်က္ အေမြဆက္ခံ ထိန္းသိမ္းက်င္းပလ်က္ရွိေၾကာင္း ေရးသားတင္ျပလိုက္ရေပသည္။
Comments
Post a Comment